Riley
Riley war ein englischer Automobilhersteller, der sich auf die Herstellung von Sportwagen spezialisiert hatte und bis 1939 als eigenständiges Unternehmen existierte. Als Marke bestand der Produktname bis 1969.
Inhaltsverzeichnis |
Geschichte [Bearbeiten]
Am Anfang steht, wie bei manchen anderen Automobilherstellern ebenfalls, der Bau von Fahrrädern. Bereits William Riley hatte in Coventry sein Vermögen mit Zweirädern gemacht. Sein Sohn Percy Riley konstruierte 1897 aus Fahrradteilen und einem De-Dion-Bouton-Einzylinder eine sogenannte dreirädige Voiturette. Dies tat er nicht nur einfach aus Lust an der Innovation. Damals trat in England das Verbot der Kinderarbeit in Kraft. Hatte zuvor sein Vater mit den billigen Arbeitskräften ein großes Geschäft machen können, so musste sich sein Sohn nach einem profitableren Produktionszweig umsehen.
Ab 1903 begann bei Riley mit einem 517-cm³-V2-Zylinder, der wahlweise Wasser- oder Luftkühlung hatte, der Bau eigener Antriebsaggregate. Vier Jahre später machten die Konstrukteure einen weiteren Schritt und boten den ersten vierrädigen Riley mit 1034 cm³ und 9 PS an, den ersten Wagen mit mechanischer Einlassventilsteuerung. Völlig neu waren auch die Speichenräder mit Zentralverschluss[1]. Nach der Patentierung dieser Konstruktion bezogen viele namhafte Automobilhersteller, darunter auch Fiat, Renault oder Mercedes, für eine gewisse Zeit ihre Räder von Riley.
Percy Riley, der technische Kopf des Unternehmens, entwarf auch weiterhin zukunftsweisende Detaillösungen und gründete mit seinem Bruder Stanley 1919 eine neue Fabrik in Coventry zur Produktion des Wagens, der ihnen für zwei Jahrzehnte den Durchbruch garantieren sollte: Der Riley 10.8 „Redwing“ schöpfte aus 1498 cm³ die für damalige Verhältnisse hohe Leistung von 35 PS. Er hatte Leichtmetallkolben, eine moderne elektrische Ausstattung und lediglich sechs Schmierstellen. Insbesondere die zweisitzige Sportversion des „Redwing“ war in den Zwischenkriegsjahren erfolgreich.
Der auf dem Kontinent bekannteste Wagen des Unternehmens wurde aber der seit 1926 produzierte 1,1-Liter-Riley 9-„Monaco“, der zwar ursprünglich als kleiner Familienwagen konzipiert worden war, dank des Tunings eines Reid Railton und der Fahrerkünste des Rennfahrers Parry Thomas zum bewährten und beliebten Sportwagen geriet. Anfang der 1930er-Jahre waren es vor allen Dingen die kleinen roten Riley-Renner, die bei allen möglichen Sportwagenrennen und Rallyes Erfolge in ihren jeweiligen Klassen einfuhren.
Schon 1928 brachte Riley einen Sechszylinder und sieben Jahre später das Achtzylinder-„Adelphi“-Modell heraus, doch der Hauptakzent blieben die kleinen Viersitzer und Roadster. Diese wurden jedoch in einer unökonomischen Typenvielfalt produziert, die die Kapitalreserven erschöpfte. Bereits vor dem Zweiten Weltkrieg übernahm William R. Morris 1939 die Werke, um sie in den eigenen Konzern einzugliedern.
Nach dem Krieg sammelte unter anderem der spätere Formel-1-Weltmeister Mike Hawthorn seine ersten motorsportlichen Erfolge mit einem Riley. Doch für eine wirtschaftliche Existenz der Marke kamen auch seine Erfolge zu spät. Die große „Pathfinder“-Limousine entsprach zudem nicht dem englischen Publikumsgeschmack, sodass der BMC-Konzern bzw. British Leyland die Marke 1969 aufgab.
Modelle 1907–1914 [Bearbeiten]
| Typ | Bauzeitraum |
|---|---|
| Riley 9 | 1907–1911 |
| Riley 10 | 1909–1914 |
| Riley 12 / Riley 12/18 | 1907–1914 |
Modelle 1914–1940 [Bearbeiten]
| Typ | Bauzeitraum |
|---|---|
| Riley 1 1/2 / Riley 1 1/2 (Adelphi + Falcon + Kestrel + Lynx + Merlin) | 1936–1940 |
| Riley 2 1/2 | 1937–1939 |
| Riley 8/90 | 1935 |
| Riley 9 / Riley 9 (Kestrel + Monaco) | 1926–1935 |
| Riley 10 | 1915–1916 |
| Riley 10.8 | 1919–1928 |
| Riley 11.9 / Riley 11/40 | 1924–1928 |
| Riley 12/4 (Falcon + Kestrel) | 1934–1935 |
| Riley 12/6 | 1935 |
| Riley 14-6 | 1929–1934 |
| Riley 15/6 (Adelphi + Falcon + Lynx + Kestrel) | 1934–1938 |
| Riley 17 | 1914–1923 |
| Riley Alpine | 1931–1933 |
| Riley Brooklands | 1928–1932 |
| Riley MPH | 1934–1935 |
| Riley Sprite | 1936 |
| Riley Stelvio | 1930–1934 |
Modelle 1946–1969 [Bearbeiten]
| Typ | Bauzeitraum |
|---|---|
| Riley 1 1/2 litre | 1946–1955 |
| Riley 1.5 | 1957–1965 |
| Riley 2 1/2 litre | 1946–1953 |
| Riley 2.6 | 1957–1958 |
| Riley 4/68 | 1959–1961 |
| Riley 4/72 | 1961–1969 |
| Riley Elf | 1961–1969 |
| Riley Kestrel 1100 | 1965–1967 |
| Riley Kestrel 1300 | 1967–1969 |
| Riley Pathfinder | 1953–1957 |
Weblinks [Bearbeiten]
- Homepage des Riley-Clubs Schweiz mit Bildern zu allen erwähnten Fahrzeugen
- Ansicht eines schön restaurierten Riley 9 von 1935
- Riley Special
Einzelnachweise [Bearbeiten]
- ↑ Enzyklopädie des Automobils. ISBN 3-89350-534-2, S. 348.
Aberdonia | AC | Academy | Ace | Achilles | Adams Hewitt | Adamson | AGR | Ailsa-Craig | Albany | Albion | Albruna | Alesbury | Alldays | Alvechurch | Arden | Argon | Argyll | Armstrong | Armstrong-Whitworth | Arno | Arrol-Johnston | Aston Martin | Atalanta | Athmac | Atholl | Austin | Autocrat | Autotrix | Averies | Badminton | Baguley | Baker & Dale | Bantam | Barcar | Beacon | Bell | Belsize | Bentall | Bifort | Bowen | BPD | Bradwell | Bristol | Britannia | Britannia | British | British Ensign | Briton | Broadway | Brooke | Brotherhood | Brown | BSA | Buckingham | Burke | Calcott | Calthorpe | Campion | Canterbury | Carden | Carlette | Carter | Century | CFL | C & H | Chambers | Channon | Chater-Lea | Cheswold | Chota | City & Suburban | Clement | Climax | Clyde | Cole-Wiedeman | Coltman | Cone | Cooper | Coronet | Courier | Cowey | Craig-Dorwald | Crawshay-Williams | Crescent | Cripps | Critchley Norris | Crompton | Crossley | Crouch | Crowdy | Croxted | Cumbria | Cummikar | Daimler | Dalgliesh-Gullane | Dalhousie | Dallison | Davy | Day-Leeds | Deasy | Deemster | Dennis | Dennis | De P | Dewcar | Dickinson | DL | Dodson | Dolphin | Douglas | DPL | Drummond | D Ultra | Dunkley | Duo | Duplex | Dursley-Pedersen | Eagle | Eagle | Eastbourne | Edwards | Elswick | Empress | Enfield | English Mechanic | Evelyn | EYME | Fergus | Ferox | Fleetbridge | Ford | Forrest | Foy-Steele | Frick | Friswell | Gamage | General | Gibbons | Gilburt | Gilyard | Globe | Globe | Glover | G.N. | Goodchild | Gordon | G.W.K. | Hallamshire | Hampton | HCE | Herbert | Heron | Heybourn | Hillman | Hill & Stanier | HMC | Horbick | Horley | Hornet | Horstmann | Howard | Howett | Humber | Humphris | Hurlincar | Hurst | Hutton | Iden | Imperial | Imperial | Invicta | Invicta | Iris | Ivel | Jackson | James & Browne | JBS | Jennings | Jowett | Kendall | Kennedy | Kestrel | Knight Junior | Knight of the Road | Korte | Lacre | LAD | Lagonda | Lambert | Lambert-Herbert | Lanchester | Leader | Lea-Francis | LEC | Leonard | Lester | Lindsay | Lipscomb | Lloyd & Plaister | LM | Lotis | Lucar | Marlborough | Marshall-Arter | Mascot | Matchless | Maudslay | Maxim | Mayfair | McKenzie | Medea | Medinger | Melen | Mendip | Mercury | Merlin | Meteor | Meteorite | Metropolitan | M.M.C. | Mobile | Monarch | Morgan Motor | Morgan & Company | Morris | MSL | Nameless | Napier | National | NEC | New Eagle | Newey | New Hudson | New Imperial | New Orleans | New Pick | Newton | Norfolk | Norma | Norris | Northern | Old Mill | Oppermann | Orleans | Osterfield | Owen | Palladium | Paragon | Parnacott | PDA | Pearson Cox | Perry | Phoenix | Pick | Pilgrim | Pilot | Planet | P.M.C. | Premier | Projecta | Provincial | Pullcar | Pyramid | Quadrant | Ranger | Rational | Rational | Rex | Ribble | Richardson | Ridley | Ridley | Riley | Robertson | Robinson | Robinson & Hole | Robinson & Price | Rollo | Rolls-Royce | Rothwell | Rover | Royal Enfield | Royal Ruby | Roydale | Rudge | Ryde | Ryknield | Ryley | Sabella | Salmon | Sandringham | Santler | Scout | Seal | Seymour-Turner | Shamrock | Sheffield-Simplex | Siddeley | Siddeley-Deasy | Simms | Simplic | Singer | Sirron | S. K. Simplex | Sloane | Speedwell | Stag | Standard | Star | Starling | Stellite | Sterling | Stoneleigh | Straker-Squire | Stringer | Stuart | Sturmey | Sunbeam | Surridge | Swift | Talbot | Taunton | Taylor-Swetnam | Thames | Thor | Thornycroft | Tiny | Torpedo | Truner | Turner | Turner-Miesse | Tyseley | Unique | Universal | VAL | Valveless | Varley Woods | Vauxhall | Vee Gee | Via | Viceroy | Victor | Victoria | Viking | Vox | Vulcan | Wall | Warne | Warren Lambert | Wasp | Waverley | Weigel | Werbell | West | Westminster | Whitgift | Whitlock | Whitlock Aster | Wilbrook | Wilkinson | Willis | Wilson-Pilcher | Wilton | Winco | Wingfield | Withers | Wolseley | Wolseley-Siddeley | Woodrow | Wrigley | WSC | WW | Wyvern | Zendik
Abbey | A.B.C. | Abingdon | AC | Adamson | Aero Car | Aeroford | Airedale | Albatros | Albert | Allwyn | Alvis | Amazon | Angus-Sanderson | Anzani | Arab | Archer | Argyll | Armstrong Siddeley | Arrol-Johnston | Ascot | Ashby | Ashton-Evans | Aster | Aston Martin | Astral | Atomette | Austin | Autocrat | Autogear | AV | Avro | Baby Blake | BAC | Baguley | Barnard | Baughan | Bayliss-Thomas | Bean | Beardmore | Bell | Bell | Belsize | Belsize-Bradshaw | Bentley | Beverley-Barnes | Blackburn | Black Prince | Blériot-Whippet | Bond | Bound | Bowser | Bow-V-Car | Bramham | British Ensign | Briton | Brocklebank | BSA | Buckingham | Burney | Calcott | Calthorpe | Cambro | Carbodies | Carden | Carrow | Castle Three | CFB | Chambers | Charron-Laycock | Chater-Lea | Chiltern | Christchurch-Campbell | Cluley | Clyde | Clyno | Coltman | Cooper | Corona | Cosmos | Coventry-Premier | Coventry-Victor | Crewford | Crossley | Crouch | Cubitt | Daimler | Dandy | Dawson | Day-Leeds | Dayton | Deemster | De P | Derek | Douglas | Duplex | Economic | Edmond | Edmund | Emms | Emscote | Enfield-Allday | Eric-Campbell | Eric-Longden | Fergus | Ford | Forster | Frazer Nash | Galloway | GB | Gerald | Gibbons | Gilchrist | G.N. | Gnome | Goodyear | Grahame-White | Guildford | Guy | G.W.K. | Gwynne | Hadfield-Bean | Hamilton | Hammond | Hampton | Hands | Hariscott | Harper | HE | Heron | HFG | Hillman | Hodgson | Horstmann | HP | Humber | Invicta | Iris | Jappic | JB | Jewel | Jowett | Junior Sports | Kingsbury | KRC | LAD | Lagonda | Lanchester | La Rapide | Laurence-Jackson | Lea-Francis | Lecoy | Lewis | Leyland | Lington | LM | Lothian | Loyd-Lord | L.S.D. | Magnetic | Maiflower | Malvernia | Marcus | Marendaz | Marlborough | Marlborough-Thomas | Marseal | Marseel | Mascotte | Matchless | Maudslay | MB | McCurd | McKenzie | Mendip | Menley | Mercury | Meteorite | Metro-Tyler | MG | Monarch | Morgan | Morris | Napier | NEC | New British | New Hudson | Newey | Nomad | North Lucas | North Star | NP | Orpington | Owen | Palladium | Palmerston | Parnacott | Paydell | Payze | Perfex | Phoenix | Pick | Princess | Rhode | Richardson | Riley | RLC | Rob Roy | Roger | Rolls-Royce | Rover | RTC | Ruston-Hornsby | Ryner-Wilson | Santler | Scotsman | Scotsman | Scout | Seabrook | Seal | Seaton-Petter | Sheffield-Simplex | Sheret | Short-Ashby | Silver Hawk | Singer | Sizaire-Berwick | Skeoch | Speedy | Stack | Stafford | Standard | Star | Stellite | Stoneleigh | Storey | Straker-Squire | Stringer | Sunbeam | Surrey | Swallow | Swift | Talbot | Tamplin | Taunton | Taylor | TB | Thor | Triumph | Trojan | Turner | Unit | Urecar | Vandy | Varley Woods | Vauxhall | Victor | Victory | Vulcan | Warren Lambert | Waverley | Webb | Westall | Westcar | Westwood | Wherwell | Whitehead | Whitlock | Whitworth | Wigan Barlow | Wilton | Windsor | Wingfield | Winson | Wolseley | Wooler | Xtra
AC | A.J.S. | Allard | Alta | Alvis | Andre | Armstrong Siddeley | Arrol-Johnston | Aston Martin | Atalanta | Austin | Autovia | Barclay | Batten | Baughan | Bentley | British Salmson | Brough Superior | BSA | Burney | Calthorpe | Carbodies | Comet | Coventry-Victor | Crossley | Daimler | E.R.A. | Ford | Frazer Nash | G.W.K. | Hampton | HE | Hillman | H.R.G. | HSM | Humber | Invicta | Jaguar | Jensen | Jewel | Jowett | Lagonda | Lammas-Graham | Lanchester | Lea-Francis | Leidart | Marendaz | MG | Morgan | Morris | Moveo | Owen | Paydell | Railton | Raleigh | Rapier | Raymond Mays | Reliant | Reselco | Reynard | Rhode | Riley | Rolls-Royce | Rover | Rytecraft | Singer | Squire | SS | Standard | Star | Stevens | Stringer | Sunbeam | Sunbeam-Talbot | Swift | Talbot | Triumph | Trojan | Vale | Vauxhall | Waverley | Whitlock | Wolseley
Aktuelle Marken: Arash | Ariel | Ascari | Asquith | Aston Martin | Beauford | Bentley | Bowler | Brooke | Caparo | Caterham | Daimler | Dax | Delfino | Ford | Gardner-Douglas | Gibbs | Ginetta | Grinnall | GTM | Honda | Invicta | Jaguar | Land Rover | Lenham | Lister | Locost | Locust | Lola | Lomax | Lotus | LTI | Lynx | Marlin | McLaren | MG | Midas | Mini | MK | MNR | Morgan | Nissan | Noble | Parradine | Pilbeam | Pilgrim | Quantum | Radical | Raw | Rolls-Royce | Scamp | Stealth | Sterling | Sylva | Tiger | Tonic | Toyota | Trident | TVR | Ultima | Unique | Vauxhall | Vemac | Westfield
Ehemalige Marken nach 1945: AC | Africar | Albany | Allard | Alvis | Armstrong Siddeley | Arnolt-Bristol | Arnott | Ashley | Astra | Austin | Austin-Healey | Berkeley | Biota | Bohanna Stables | Bond | Bradford | Bristol | Buckler | Carbodies | Clan | Connaught | Convair | Cooper | Coronet | Crayford | CRS | CSC | Dare | Davrian | De Bruyne | Deep Sanderson | Dellow | DeLorean | Diablo | Diva | Dri-Sleeve | Dutton | Ecosse | EEC | Elva | Emery | Enfield | E.R.A. | Evante | Fairthorpe | Falcon | Frazer Nash | Freestream | Frisky | Gem | Gilbern | Gill | Gitane | Gordano | Gordon | Gordon-Keeble | Healey | Heron | Hillman | H.R.G. | Humber | Humming Bird | Iota | JAG | Jago | Jarc | JBM | Jeffrey | Jenard | Jensen | Jensen-Healey | Jowett | Kendall | Kieft | Killeen | Lagonda | Lamar | Lanchester | Lea-Francis | Light Car | Lloyd | LMB | Marauder | Marcos | McCandless | MCW (Metrocab) | Minijem | Morris | Murad | MVM | Nelco | Nobel | Nova | Ogle | Opperman | Owen | Panther | Paramount | Peel | Peerless | Pelland | Piper | Powerdrive | Princess | Probe | Quasar Unipower | Reliant | Replicar | Reselco | Rickman | Riley | Robin Hood | Rochdale | Rodley | Rover | Royale | Russon | Saccomando | Safir | Schuppan | Scootacar | Scorpion | Scorpion | Singer | SP | Spartan | Standard | Strathcarron | Sunbeam-Talbot | Swallow | Tornado | Trident | Triumph | Trojan | Turner | TX | Unipower | Vanden Plas | Voodoo | Warwick | Wolseley | YAK
1907–1914: 9 | 10 | 12 | 12/18 | 17
1914–1940 1 1/2 | 2 1/2 | 8/90 | 9 | 10 | 10.8 | 11.9 | 11/40 | 12/4 | 12/6 | 14-6 | 15/6 | 17 | Adelphi | Alpine | Brooklands | Falcon | Kestrel | Lynx | Merlin | Monaco | MPH | Redwing | Sprite | Stelvio
1946–1969: 1 1/2 litre | 1.5 | 2 1/2 litre | 2.6 | 4/68 | 4/72 | Comet | Elf | Kestrel 1100 | Kestrel 1300 | Pathfinder | RM